Gidsen en artikelen

Knallen maar: de beste shooters op PS4 en PS5

Van ouderwetse klassiekers tot revolutionaire uitblinkers – ontdek welke shmup bij jou past.

Terminologie: Wat is een 'shmup'?

'Shmup' is een verkorte versie van 'shoot 'em up'. De term wordt gebruikt voor de classificatie van traditionele, arcade-achtige schietgames. De categorie kent nog een hoop subgenres, maar als je in een game aan het schieten en ontwijken bent, speel je waarschijnlijk een shmup.

Blijf in beweging

Run-and-gunners

Terminator 2D: No Fate | 2025

Beleef de gebeurtenissen van de klassieker Terminator 2: Judgment Day in een game vol arcade-actie en een prachtige pixel-art vormgeving. Speel als Sarah Connor, de T-800 en John Connor en verijdel de plannen van Skynet. Kies daarna uit meerdere nieuwe scenario's en ervaar hoe het verhaal zich ook had kunnen ontwikkelen. Geniet van verschillende speltypen, waaronder Story, Arcade, Infinite en Boss Rush, en werk je omhoog in de klassementen voor eeuwige roem.‎

Blazing Chrome | 2019

Blazing Chrome is een eerbetoon aan de side-scrolling shooters van de vroege jaren 90. De game combineert een hoop invloeden uit de hoogtijdagen van de arcade en creëert daarmee een mix van modern en retro die net zo leuk is om alleen te spelen als met een vriend. 

Contra: Operation Galuga | 2024

Operation Galuga is een nieuw deel in Konami's legendarische Contra-serie (kijk ook eens naar de Anniversary Collection) dat de klassieke jaren 80-actie van rennen en schieten opnieuw vormgeeft met moderne graphics en geluid, nieuwe spelmechanieken, een vernieuwd wapensysteem en coöperatieve gevechten voor twee tot vier spelers.

Huntdown | 2020

De stijl en sfeer van Huntdown is zo trouw aan die van de jaren 80, dat je haast zou denken dat het een 16-bits platformshooter is. De pure, filmachtige waanzin en snelle side-scrolling gevechten zijn zowel verslavend als meeslepend, en de passie die in dit project gestopt is zie je terug in elke pixel.

Terminologie: wat is 'Bullet Hell'?

Een intensief genre waarin je bekogeld wordt met dodelijke projectielen, explosieven en gevaren. 'Bullet hell'-games vereisen met name behendigheid. Het gaat hier namelijk niet alleen om schieten, maar ook om vooruitdenken, ontwijken en het bepalen van de juiste positie.

Richten en schieten

Twin-sticks en side-scrollers

Enter the Gungeon | 2016

Een top-down, bullet hell roguelike die je koprollend navigeert en waarin levels willekeurig gegeneerd worden na elke dood. Enter the Gungeon staat in het teken van stijl, vaardigheid en hele maffe geweren. Hoewel elke run weer anders is, kun je met het geld dat je verzamelt permanente drops ontgrendelen in de Gungeon. Zo maak je tijdens de daaropvolgende runs steeds meer kans om het allerbeste wapen te vinden.

Cuphead | 2020

Cuphead combineert de animatiestijl van de jaren 30 met de meesterlijke 'run and gun'-mechanieken van klassieke arcadegames. Dit is een van de mooiste maar ook absoluut lastigste games op de lijst. Als je een deal met de duivel sluit, komt dat je duur te staan.

Geometry Wars 3: Dimensions Evolved | 2014

Dimensions barst van dezelfde chaotische, claustrofobische twin-stick-schietmechanieken als de eerste twee games uit de serie en blaast nieuw leven in dit klassieke genre met innovatieve 3D-levels. Verder is de game nog zoals je hem kent: ontwijk, schiet, vernietig vijanden en verzamel hun bonussen om de scoreborden te domineren.

EEN ARCADE-LEGENDE

De evolutie van Housemarque

De Finse studio Housemarque ontwikkelt al sinds 1995 shooters in arcade-stijl. Ze hebben daarmee een trouwe schare fans en een ontzagwekkende reputatie opgebouwd.
‎ ‏
‎ In 2007 verscheen Super Stardust HD voor PS3 en maakte Housemarque's unieke mix van hypermoderne tech en strakke, old-school gameplay zijn indrukwekkende debuut op PlayStation. In 2013 presenteerde de studio Resogun als een releasetitel bij de PS4-console, en oogstte daarvoor lovende recensies.
‎ ‏
‎ Een meer recente titel was Returnal, die in 2021 uitkwam voor PlayStation 5. Ook deze release werd bejubeld en wist meerdere brancheprijzen in de wacht te slepen. In 2026 bouwt de studio verder op het succes en de herkenbare actie-expertise met de nieuwe game SAROS.‎

Baanbrekende releases

SAROS | 2026

De nieuwe game van Housemarque is een duister scifi-avontuur met Rahul Kohli als Arjun Devraj, een Soltari-enforcer die tijdens een onheilspellende zonsverduistering moet zien te overleven op de steeds veranderende planeet  Carcosa.
‎ ‏
‎ In de game word je tot het uiterste uitgedaagd in een constant veranderende wereld vol vloeiende en intense gevechten. Met de Tweede kans-functie word je direct weer tot leven gewekt om opnieuw in actie te komen, terwijl je je uitrusting blijft verbeteren. SAROS is de volgende evolutie van de bekroonde third-person actiegames waar de studio om bekendstaat.‎

SAROS komt op 20 maart 2026 uit voor PlayStation 5.

Super Stardust Ultra | 2015

Super Stardust Ultra bouwt voort op de moderne PS3-remake van deze Amiga-klassieker en brengt de kenmerkende, explosieve ruimteactie naar PS4 – compleet met een reeks multiplayerspeltypen, verbeterde prestaties en beelden, en wereldwijde online klassementen waarvoor je vrienden en rivalen kunt uitdagen.

Meer uit deze serie: Super Stardust HD [PS3] 2007, Super Stardust Portable [PSP] 2008, Super Stardust Delta [PS Vita] 2012, Super Stardust Ultra VR [PS VR] 2016

Dead Nation | 2014

Met Dead Nation introduceerde Housemarque een frisse invalshoek en een ruige nieuwe stijl. Dit zijn dezelfde sprint-, multiplayer- en power-up-mechanieken die hun eerdere games zo verslavend maakten, maar nu opgekrikt door uitgebreide levels, omgevingsgevaren en een diepgaander, post-apocalyptisch verhaal.

Ook verkrijgbaar op: PS3, PS Vita

Resogun | 2013

Resogun is een terugkeer is naar de ouderwetse stijl van de vroegere games van Housemarque. De game levert betoverende technische beelden en maakt gebruik van 3D-voxels en GPU-versnelde deeltjes voor het creëren van gigantische alienhordes en explosieve effecten die je hele scherm vullen. Sprints, scorevermenigvuldigers en power-ups helpen je door deze chaotische race waarin je de laatste overlevenden van de aarde moet redden.

Ook verkrijgbaar op: PS3, PS Vita

Alienation | 2016

Alienation combineert de strakke, top-down gameplay die je kent van Dead Nation met toegevoegde RPG-elementen, wapenupgrades en drie verschillende personageklassen om uit te kiezen. Met een verrassend diepgaande endgame, online klassementen en een tactische coöp is Alienation een arcade-ervaring die je steeds opnieuw kunt spelen.

Nex Machina | 2017

Housemarque maakte Nex Machina in samenwerking met Eugene Jarvis (maker van legendarische arcade-klassieker als Robotron 2084 en Defender) als een vingerkronkelend eerbetoon aan hardcore hits uit de arcade. De strakke besturing en vernietigende kogelregen zorgen voor een intensieve, razendsnelle shooter die draait om behendigheid, vermenigvuldigers en technische finesse.‎ 

Returnal | 2021

Een revolutionair hoogtepunt van bijna 25 jaar ontwikkelingservaring: in Returnal vind je de kenmerkende motieven van Housemarque (power-ups, sprints, bullet hell en eindbaasgevechten) in combinatie met prachtige nieuwe beelden en een diepgaand scifi-verhaal. De game heeft het cyclische ontwerp van een roguelike, wat betekent dat de levensgevaarlijke buitenaardse omgevingen van Atropos opnieuw worden gegeneerd na elke dood.

Terminologie: Wat is 'tate'?

Deze Japanse term die je uitspreekt als 'ta-té' betekent letterlijk 'verticaal'. Het verwijst naar de oriëntatie van schermen in arcadehallen die soms waren afgestemd op top-down gameplay. Voor zulke games werd een scherm op z'n zij gezet, zodat deze niet breder maar juist hoger was. Sommige console-games zetten deze trend voort, waardoor gamers hun tv's ook werkelijk op hun zij plaatsen om de game zo authentiek mogelijk te spelen.

Cool en oldskool

Klassieke arcade-shooters

Ikaruga | 2018

Het idee achter Ikaruga is simpel maar sierlijk: je schip schakelt tussen donkere en lichte modi die de naderende projectielen van dezelfde kleur absorberen. Zo moet je zorgvuldig zien te navigeren door wild verschuivende patronen van schermvullende projectielen, vijanden uitschakelen en je vaardigheden verder aanscherpen.

Earthion | 2025

Deze shoot 'em up van Ancient is een authentieke retro 2D-ervaring, ontworpen met echte 16-bits hardware. Earthion bevat acht levels vol adembenemende visuals, hectische gameplay en geweldige speciale effecten, plus een soundtrack van de legendarische Yuzo Koshiro (Streets of Rage 2, The Revenge of Shinobi).

Shinorubi | 2024

Shinorubi is een moderne shooter die is gemaakt naar 'bullet hell'-tradities, waarin je vijanden moet verslaan terwijl je de kwetsbare kern van je schip beschermt. Vecht je met een van de acht speelbare schepen een weg door verschillende omgevingen, neem het op tegen een speciale baas-rush en kies je uit vijf verschillende moeilijkheidsgraden en 12 samengestelde speltypen.‎

R-Type Delta HD Boosted | 2025

De formule van R-Type is in de loop van tijd weinig veranderd: een eenzaam schip, eindeloze golven aanvallende aliens en een indrukwekkende reeks power-ups die je kunt verzamelen. R-Type Delta HD Boosted is een gemoderniseerde versie van het sfeervolle origineel uit 1998, nu met visuals in hoge resolutie, een vernieuwde soundtrack en een nieuwe Practice Mode.‎

Terminologie: true last boss

Shooters zijn al lastig, maar in de klassieke games zat soms een extra, optionele eindbaas verstopt die je alleen kon vinden door een buitengewone prestatie te leveren – bijvoorbeeld door de hele game op één leven uit te spelen ('no-miss') of zonder de game te hoeven hervatten door een nieuw muntje in de automaat te gooien ('1cc').

Een kwestie van perspectief

Isometrische shooters

Ruiner | 2017

Ruiner is geïnspireerd op de Japanse cyberpunkscene van de jaren 80 en vormt een rusteloze en gewelddadige tech-noir actie-shooter. De klassieke twin-stick-besturing is gecombineerd met een slimme functie die de tijd stilzet, waardoor je strategisch kunt nadenken over je brute vaardigheden en vervolgens een keiharde en stijlvolle killstreak neerzet.

Under Defeat | 2024

Iedereen kan eenvoudig aan slag in de elegante game Under Defeat, maar alleen echte doorzetters zullen de game tot in de puntjes onder controle krijgen. Dankzij de kantelfunctie in de game kun je de schoten van je helikopter iets naar links of rechts buigen, waardoor je strategisch kunt aanvallen vanuit een hoek. Under Defeat werd in 2005 oorspronkelijk uitgebracht als arcade-game. Deze verbeterde versie heeft een beeldverhouding van 16:9, scherpere visuals en nieuwe muziek.‎

Helldivers | 2015

Helldivers is een chaotische coöp-shooter die qua persoonlijkheid niets te wensen overlaat en draait om samenwerking en vertrouwen. Daal af naar afgelegen planeten, knal je vijanden neer en verzamel grondstoffen als de trotse ambassadeurs van Superaarde. Deze game is een komisch eerbetoon aan tweederangs sciencefictionfilms, is de voorloper van een veelgeprezen opvolger en zit vol humor en gevaar.